Ziekenvervoer

Laatst aangepast op 06 mei 2021

Wat krijg je terugbetaald voor niet-dringend liggend ziekenvervoer?

Regelmatig horen we verhalen van patiënten die een heel hoge factuur moeten betalen voor het niet-dringend vervoer waar zij beroep op doen. De patiënt of zijn mantelzorger was op voorhand niet op de hoogte van de kostprijs en komt achteraf in financiële problemen.

Patiënten weten vaak niet welk ziekenvervoer terugbetaald wordt en hoeveel de terugbetaling bedraagt. In een aantal gevallen betaalt de verplichte ziekteverzekering het ziekenvervoer terug, in andere gevallen komt de aanvullende verzekering van de ziekenfondsen tussen.

Onder het niet-dringend ziekenvervoer verstaan we alle vervoer dat niet via de dienst 112 wordt geregeld. Het niet-dringend ziekenvervoer kan zowel liggend als zittend gebeuren afhankelijk van wat de medische toestand van de patiënt vereist. In tegenstelling tot het dringend ziekenvervoer bestaat er voor het niet-dringend ziekenvervoer geen wetgeving of reglementering. Sinds juli 2016 bestaat er wel een protocolakkoord over de kwaliteitsnormen van het niet-dringend liggend ziekenvervoer. In mei 2017 heeft de Vlaamse regering een ontwerpdecreet goedgekeurd om dit akkoord afdwingbaar te maken. De komende jaren zullen de kwaliteitsvereisten van het protocolakkoord omgezet worden in regelgeving. Een eerste stap hierin is de vergunningsplicht: vanaf midden 2020 mogen ziekenvervoerders enkel patiënten liggend vervoeren wanneer ze erkend zijn door een controleorganisatie. Deze kijkt na of de ziekenvervoerder aan alle kwaliteitsvereisten voldoet. 

De verplichte ziekteverzekering betaalt het niet-dringend ziekenvervoer niet terug behalve in een aantal specifieke gevallen zoals bij nierdialyse of een chemotherapiebehandeling. Voor meer uitleg over de voorwaarden voor terugbetaling voor het specifiek ziekenvervoer kan je best contact opnemen met je ziekenfonds. 

Hoeveel betaalt elk ziekenfonds terug? 

Aangezien er voor het niet-dringend ziekenvervoer geen prijzen en voorwaarden voor terugbetaling bepaald zijn, kunnen ziekenfondsen via hun aanvullende verzekering zelf bepalen hoeveel ze van het factuur terugbetalen. De terugbetaling tussen ziekenfondsen verschilt, net zoals er ook verschillen zijn tussen de regio’s van hetzelfde ziekenfonds. Dit maakt het voor patiënten heel onoverzichtelijk.

Het Vlaams Patiëntenplatform maakte een overzicht van de terugbetaling van het niet-dringend ziekenvervoer per ziekenfonds. Wij baseerden ons hiervoor op de informatie die wij op de websites van de ziekenfondsen gevonden hebben. Het overzicht werd nagelezen door de ziekenfondsen en waar nodig verbeterd en aangevuld.

Met dit overzicht willen we patiënten vooral stimuleren om zich op voorhand goed te informeren over de kostprijs van het ziekenvervoer zodat zij achteraf geen torenhoge facturen moeten betalen.

De uitgebreide tekst over de terugbetaling van het ziekenvervoer vind je hier terug.

Bekijk de fiches van de verschillende ziekenfondsen met vermelding van de terugbetalingen in 2020:

Tips voor patiënten om ziekenvervoer te regelen

Wanneer je ziekenvervoer wil regelen, hou je best rekening met volgende tips:

  • informeer bij je ziekenfonds over de vergoeding voor het ziekenvervoer. Lees goed na of het gaat over het liggend, zittend of rolwagenvervoer. Ziekenfondsen hanteren verschillende criteria voor terugbetaling. Onze fiches kan je als eerste informatiebron gebruiken;
  • indien er geen medische begeleiding nodig is,  probeer dan gebruik te maken van minder mobiele centrales (www.mindermobielencentrale.be) en andere vrijwilligersorganisaties omdat hun prijzen vaak veel voordeliger zijn. Nadeel hierbij is natuurlijk dat de bestuurder geen medische opleiding heeft. Informeer bij je ziekenfonds naar alternatieve vervoersmogelijkheden;
  • vraag ook aan je ziekenfonds met welke vervoerder er prijsafspraken gemaakt zijn;
  • informeer je op voorhand goed over de kostprijs van het vervoer bij de ziekenvervoerder. Vraag ook naar onvoorziene kosten die erbij kunnen komen;
  • als het ziekenvervoer door de sociale dienst van het ziekenhuis wordt geregeld (bijvoorbeeld bij een ontslag uit het ziekenhuis) zorg ervoor dat je goed geïnformeerd bent over de kostprijs en laat altijd weten bij welk ziekenfonds je aangesloten bent;
  • als je vragen hebt bij je factuur, laat deze dan controleren door je ziekenfonds. Zij helpen je hiermee;
  • als je klachten hebt, breng dan je ziekenfonds en de ziekenververvoerder op de hoogte. Vind je bij hen geen gehoor? Dan kan je klacht indienen bij de commissie niet-dringend liggend ziekenvervoer. 

Heb je nog vragen over het ziekenvervoer? Neem contact op met Marit Mellaerts (marit.mellaerts@vlaamspatientenplatform.be) of 016 23 05 26.

Wat vinden patiënten van het niet-dringend ziekenvervoer?

We ontvangen geregeld vragen en klachten over niet-dringend ziekenvervoer. Hieruit blijkt dat de organisatie van het niet-dringend ziekenvervoer beter kan. We diepten deze knelpunten uit aan de hand van een bevraging en goten de resultaten in een uitgebreid rapport. 

De belangrijkste resultaten in een notendop: 

De meerderheid van de patiënten was tevreden over het ziekenvervoer. Toch was 27% van de patiënten niet of zelfs helemaal niet tevreden over het ziekenvervoer. Er is dus zeker nog werk aan de winkel. 

Voornamelijk over volgende punten zijn patiënten het minst tevreden:

de administratie die nodig is voor het vervoer zoals attesten voor terugbetaling;

de informatie over kostprijs en terugbetaling;

de kostprijs zelf van het vervoer;

de mogelijkheid om een mantelzorger of naaste te laten meerijden zonder bijkomende kosten. 

We formuleerden ook aanbevelingen en voorstellen tot verbetering voor alle betrokken partijen zoals de overheden, vervoersdiensten, ziekenfondsen, vervoerscentrales, zorgverleners en zorginstellingen.

Benieuwd naar de resultaten? Lees hier het volledige rapport.

Vergunning voor niet-dringend liggend ziekenvervoer

Vanaf juli 2021 moeten alle ziekenwagendiensten vergund zijn om niet-dringend liggend ziekenvervoer te mogen uitvoeren. Dit kadert in de verdere uitvoering van het decreet van 18 mei 2018 over het 'niet-dringend liggend ziekenvervoer'. Voor het verkrijgen van een vergunning zal de controle-organisatie Vinçotte NV nakijken of de aanbieders van niet-dringend liggend ziekenvervoer voldoen aan de kwaliteitseisen. Zowel de werking van de diensten als het in orde zijn van de wagens wordt gecontroleerd. De lijst met vergunde aanbieders zal je binnenkort kunnen raadplegen op: www.zorg-en-gezondheid.be/ziekenvervoer.

Standpunt interhospitaal vervoer

De vorming van de ziekenhuisnetwerken is volop in ontwikkeling. Ziekenhuizen beslissen met welke ziekenhuizen ze gaan samenwerken. De kans is groot dat patiënten zich verder moeten verplaatsen voor een opname of consultatie in een ziekenhuis. Daarnaast zullen patiënten ook meer vervoerd worden tussen ziekenhuizen van hetzelfde netwerk voor onderzoeken of behandelingen. Het belang van betaalbaar en kwaliteitsvol vervoer wordt hierdoor nog meer van belang.

Het Vlaams Patiëntenplatform vindt het daarom noodzakelijk dat

       Voor vervoer tussen ziekenhuizen binnen één netwerk:

  • de ziekenhuizen bekijken hoe ze het ziekenvervoer efficiënt en betaalbaar kunnen organiseren;
  • de kostprijs van het interhospitaal vervoer door het netwerk zelf gefinancierd wordt

      Voor vervoer tussen ziekenhuizen van verschillende netwerken:

  • dringend gezocht wordt naar een oplossing om het vervoer tussen ziekenhuizen betaalbaar te houden. Zeker voor patiënten met een zeldzame aandoening is dit een noodzaak aangezien zij geen vrije keuze van ziekenhuizen hebben. Er is nood aan een begrenzing van de kostprijs voor het ziekenvervoer.
  • de patiënt op voorhand ingelicht wordt over de kostprijs van het ziekenvervoer zodat hij bewust een keuze kan maken om al dan niet op het aanbod in te gaan;
  • er gezocht wordt naar betaalbare alternatieven wanneer blijkt dat de kostprijs voor het vervoer te hoog is.

De uitgebreide standpunttekst over interhospitaal vervoer vind je hier terug.

EFRO-project Centraal Mobiliteitsplatform

Op een intelligente manier vraag en aanbod van niet-dringend patiëntenvervoer organiseren, dat is het motto van het ‘Centraal Mobiliteitsplatform’. Je kunt beroep doen op niet-dringend ziekenvervoer als je vervoer nodig hebt naar het ziekenhuis, rusthuis of je thuis in geval van niet-dringende situaties. Denk hierbij aan vooraf geplande operaties,... Om dit vervoer in de toekomst efficiënter te organiseren, zal een triagesysteem uitgewerkt worden met één centraal telefoonnummer.

Met ondersteuning van het Europees Fonds voor Regionale Ontwikkeling (EFRO) heeft POM-Limburg samen met het Vlaams Patiëntenplatform, Mutas, Belgambu en CM Limburg de ambitie om een centraal mobiliteitsplatform met slimme dispatching te ontwikkelen. Dit platform moet garant staan voor een betere afstemming van het vervoersaanbod met de noden van de patiënten.

Meer uitleg over het project vind je op deze website