Uit: Samenspraak 93 | Inhoudstafel >

Edito

Regering bereikt slecht akkoord over sancties langdurig zieken

Werknemers die niet meewerken aan het re-integratietraject riskeren een deel van hun ziekte-uitkering te verliezen. Dat besliste de federale regering op vrijdag 18 mei 2018. Het VPP is absoluut geen voorstander van deze sancties voor werknemers. We hebben ook bedenkingen bij de sancties voor werkgevers. Die gaan volgens ons niet ver genoeg.

Het re-integratietraject en de sancties: een terugblik

In december 2016 nam de federale regering nieuwe maatregelen om de re-integratie naar werk van mensen die ziek zijn vlotter en sneller te laten verlopen. Zij kunnen in een re-integratietraject stappen om op die manier geleidelijk aan terug aan de slag te gaan. Dat kan bij hun huidige werkgever en in overleg met de adviserend arts, de arbeidsgeneesheer en hun behandelend arts, ofwel bij een nieuwe werkgever, met begeleiding van de VDAB.

Reeds op 31 maart 2017 kondigde minister van Volksgezondheid en Sociale Zaken, Maggie De Block, aan dat er sancties zouden gekoppeld worden aan het re-integratietraject. Het akkoord dat de regering onlangs sloot, gaat over sancties voor werkgevers die onvoldoende inspanningen doen om aangepast werk te voorzien en daarnaast bevat het ook sancties voor werknemers die onvoldoende meewerken aan het re-integratietraject.

Wat houdt het akkoord precies in?

Sancties voor werkgevers

Iedere werkgever is verplicht om redelijke aanpassingen te Beeld: Freepikvoorzien voor een werknemer met een handicap. Ook mensen met een chronische ziekte vallen onder die definitie. Deze redelijke aanpassingen kunnen zowel aanpassingen aan de werkomgeving of werkpost zijn, maar kan ook ander werk inhouden.

Wanneer een preventieadviseur-arbeidsgeneesheer oordeelt dat iemand terug aan de slag kan, mits aangepast of ander werk, is de werkgever verplicht om ofwel een re-integratieplan op te stellen ofwel te motiveren in een verslag waarom aangepast of ander werk niet mogelijk is. Wanneer een werkgever dit onvoldoende motiveert of onvoldoende inspanningen levert om iemand te re-integreren, riskeert hij een geldboete van 800 euro. Bedrijven van minder dan 50 werknemers worden hiervan vrijgesteld. De regering argumenteert dat het voor kleine bedrijven moeilijker is om werknemers te re-integreren omwille van de beperktere mogelijkheden om aangepast werk te vinden.

Het VPP vindt de boete van 800 euro veel te laag, zeker omdat bedrijven met minder dan 50 werknemers hiervan worden vrijgesteld. Ook bedrijven met minder dan 50 werknemers moeten op hun verantwoordelijkheden worden gewezen. De plicht om redelijke aanpassingen te voorzien, geldt voor iedere werkgever. De redelijkheid van deze aanpassingen houdt al rekening met de mogelijkheden die het bedrijf heeft om aangepast of ander werk te voorzien. Bijvoorbeeld: in een bedrijf met 1000 werknemers kan een bepaalde aanpassing redelijk zijn en in een bedrijf met maar 15 werknemers onredelijk. Dit neemt niet weg dat beide bedrijven inspanningen moeten doen om re-integratie mogelijk te maken, binnen de mogelijkheden van de organisatie.

Wil je meer weten over het begrip redelijke aanpassingen? Lees dan de brochure “Aan het werk met een handicap: redelijke aanpassingen op het werk” van Unia.

Sancties voor werknemers

Van de werknemer wordt verwacht dat hij of zij meewerkt aan de re-integratieprocedure. Wanneer hij of zij dit niet doet, riskeert de werknemer een sanctie. Er kan een sanctie worden toegekend op twee momenten:

  • Wanneer iemand de vragenlijst van het ziekenfonds niet invult, zal de uitkering gedurende één maand met 5% verminderen.
  • Wanneer iemand niet opdaagt voor een gesprek met de adviserend arts van het ziekenfonds in het kader van re-integratie, daalt de uitkering gedurende één maand met 10%.

In beide gevallen stuurt het ziekenfonds eerst een aangetekende brief. Wanneer er vervolgens nog steeds geen reactie komt, wordt de sanctie opgelegd indien de persoon geen geldige rechtvaardiging heeft.

Er zijn twee uitzonderingen:

  • De vermindering van de uitkering mag er niet voor zorgen dat je uitkering onder de minimumuitkering komt die van toepassing is voor jouw specifieke (gezins)situatie.
  • De sanctie wordt niet toegepast in bepaalde behartigenswaardige gevallen. Je kan hiervoor een aanvraag indienen bij je ziekenfonds.

Een datum waarop deze sancties effectief zullen worden toegepast is nog niet bekend!

Het VPP is absoluut geen voorstander van deze sancties voor werknemers[1]. Daarom verstuurde het VPP samen met het Netwerk tegen Armoede op 17 mei 2018 een persbericht. Ook de Christelijke Mutualiteit liet van zich horen. Helaas hadden we geen impact op de beslissing. We blijven dit dossier verder aankaarten bij het beleid.

 



[1] Je kan meer lezen over ons standpunt in onze nieuwsbrief van juni 2017.

 

Overname van inhoud

Alle artikels uit de nieuwsbrief van het Vlaams Patiëntenplatform mogen overgenomen worden mits bronvermelding, als volgt: © (jaartal) Vlaams Patiëntenplatform. Het Vlaams Patiëntenplatform verdedigt de belangen van de patiënt bij het politiek beleid en de gezondheidsinstellingen. www.vlaamspatientenplatform.be.