Uit: Samenspraak 85 | Inhoudstafel >

Edito

Projecten geïntegreerde zorg in Brussel en Limburg

Op 19 oktober 2015 keurden de ministers van Volksgezondheid van de deelstaten en de federale overheid een Gemeenschappelijk plan voor chronisch zieken goed: ‘Geïntegreerde Zorg voor een betere gezondheid’. Het plan wordt onder meer uitgevoerd in pilootprojecten voor geïntegreerde zorg. We geven een overzicht van de projecten waarbij het Vlaams Patiëntenplatform betrokken is.

Wat is geïntegreerde zorg?

Bij geïntegreerde zorg ligt de klemtoon in de eerste plaats op hoe de patiënt de kwaliteit van het leven ervaart. Ook tevredenheid van patiënten, hun omgeving en de zorg- en hulpverleners spelen een rol. Daarnaast wil de geïntegreerde zorg gezondheidsongelijkheden wegwerken zodat elke patiënt toegang krijgt tot betaalbare zorg.

De patiënt staat centraal in deze zorg. Hij moet de mogelijkheid krijgen om de controle zelf in handen te nemen en wordt daarbij ondersteund door een multidisciplinair netwerk. In dat netwerk zitten onder meer de huisdokter, de apotheker, specialisten en verpleegkundigen, maar bijvoorbeeld ook maatschappelijk assistenten, mantelzorgers en de omgeving van de patiënt. De leden van het netwerk werken samen én met de patiënt. Elke betrokkene biedt zijn expertise aan aan de patiënt.

Deze geïntegreerde aanpak vereist een nieuwe kijk van de patiënt en zijn omgeving, de hulpverleners en de hulp van de volledige bevolking. De federale overheid, de gemeenschappen en gewesten, en de lokale overheden willen dit proces ondersteunen en begeleiden.

Op 31 mei 2016 eindigde de voorbereidingsfase van de pilootprojecten rond geïntegreerde zorg. Tijdens de eerste fase konden zorgactoren een voorstel indienen voor een project in hun regio. Er werden maar liefst 70 projectvoorstellen ingediend!

Welke projecten werden goedgekeurd?

Na een grondige en strenge analyse maakte de Interadministratieve Cel een selectie: 20 projecten kregen groen licht en mogen verder naar de conceptualisatiefase. De projecten die geweigerd werden, kunnen aansluiten bij één van de andere geslaagde projecten.

Van de 20 geselecteerde projecten zijn er 10 Vlaamse en 2 Brusselse projecten. In Vlaanderen gaat het over 3 projecten in West-Vlaanderen, 2 in Limburg, 3 in Oost-Vlaanderen en 2 in Vlaams-Brabant. Een overzicht en een korte beschrijving van de projecten vind je op www.integreo.be/nl/uw-omgeving

Wat gebeurt er tijdens de conceptualisatiefase?

Tijdens de conceptualisatiefase worden de geselecteerde Bij geïntegreerde zorg ligt de klemtoon in de eerste plaats op hoe de patiënt de kwaliteit van het leven ervaart. projecten verder uitgewerkt. Met de steun van een coach en een coördinator wordt een locoregionaal actieplan opgesteld. In de voorbereidingsfase is enkel nog maar een algemeen idee voorgesteld. Om het projectvoorstel om te zetten in de praktijk zijn er nog heel wat stappen nodig. Het gaat onder meer om:

  • Welke zorgverleners in de regio kunnen en willen deelnemen?
  • Hoe worden patiënten geïnformeerd over mogelijke veranderingen die invloed hebben op hun situatie?
  • Hoe kan de afgebakende doelgroep zo efficiënt mogelijk bereikt worden?

De zorgpartners die deelnemen aan het project komen samen in werkgroepen rond specifieke aspecten van het project. Zo wordt het project de komende maanden tot in de puntjes uitgewerkt. De conceptualisatiefase voor de pilootprojecten werd verlengd tot 31 maart 2017. Meer informatie vind je op de website www.integreo.be

Het uiteindelijke doel is om op het einde van de conceptualisatiefase een locoregionaal actieplan op te stellen waar het project de komende 4 jaar mee aan de slag kan gaan.

Wat staat er nog op de planning?

De komende weken en maanden komen volgende aspecten aan bod:

  • Een communicatieplan ontwikkelen om alle betrokken actoren die in contact staan met de doelgroep te informeren, om de informatiestroom tussen de partners van het project te organiseren en om de externe communicatie op poten te zetten.
  • Een online platform ontwikkelen om informatie uit te wisselen tussen zorgverleners: om welke informatie gaat het, welke tools zullen hiervoor gebruikt/ontwikkeld worden,…?
  • De financiële aspecten bespreken om een financieel plan op te stellen.
  • Welke initiatieven, procedures, projecten, middelen en mensen zijn nodig om geïntegreerde zorg te ontwikkelen? Wat is hierin prioritair?
  • Discussie over de visie en doelstellingen van het project.
  • Hoe kunnen we meten of het project zijn doelstellingen haalt? Er worden evaluatie- en procesindicatoren opgesteld en bekeken hoe die gemeten kunnen worden.

Rol van patiëntenverenigingen

Uiteraard spelen patiëntenverenigingen en hun omgeving een belangrijke rol in de conceptualisatiefase. Het is immers van groot belang dat het project zoveel mogelijk vertrekt vanuit de patiënt en de knelpunten die hij of zij ervaart. Het Vlaams Patiëntenplatform zal per project bekijken op welke manier patiëntenverenigingen betrokken kunnen worden.

Voor Limburg en Brussel heeft ZOPP (Trefpunt Zelfhulp en het Vlaams Patiëntenplatform) een actieve rol op het vlak van ondersteuning en participatie van de projecten. We geven daarom een stand van zake in deze regio’s.

Voor andere projecten in Vlaanderen bekijken we graag hoe jouw vereniging kan deelnemen. Geef ons zeker een seintje op info@vlaamspatientenplatform.be als je interesse hebt om mee te werken.

Projecten geïntegreerde zorg in Brussel

In Brussel zijn er 2 projecten die groen licht kregen en verder mogen naar de conceptualisatiefase.

Keep Moving

Dit project loopt in de regio Anderlecht, Sint-Jans-Molenbeek en Vorst.

De twee belangrijkste punten waar het project op inzet, zijn:

  • Zodra iemand het ziekenhuis verlaat, zal een coördinator van chronisch zieken contact opnemen met de behandelende arts (of de referentiepersoon). Zo wil hij de patiënt en zijn omgeving zo goed mogelijk bijstaan en zorgen voor een goede communicatie met de zorgverleners over de opname.
  • Een opleidingssysteem opzetten over de behandeling voor de patiënt zodat hij beter betrokken is bij de behandeling.

Het project wil heropnames zoveel mogelijk vermijden voor patiënten met een chronische aandoening door nauwe banden te creëren tussen alle betrokkenen in het zorgproces. Een globale aanpak en continuïteit moeten leiden tot een verhoogde levenskwaliteit en minder gebruik van zware, acute zorgen.

De doelgroep van het project zijn personen die lijden aan:

  • Respiratoire, cardiale en nierinsufficiëntie
  • Stofwisselingsziekten
  • Neurologische aandoeningen
Meer informatie over dit project vind je terug op www.integreo.be/nl/uw-omgeving/keep-moving.

BOOST

BOOST staat voor ‘Better Offer and Organization thanks to the Support of a Tripod model’ en loopt in de regio Brussel vijfhoek, Sint-Gillis en Sint-Joost-ten-Node.

Dit project wil kwetsbare personen met een chronische aandoening begeleiden, zowel tijdens hun dagelijks leven als in periodes wanneer een ziekenhuisopname nodig is.

Het project stelt een model dat drie nieuwe functies introduceert:

  • Een functie ‘derde’ in de thuisomgeving. Hij begeleidt de patiënt thuis om zijn dagelijks leven te verbeteren.
  • Een functie van ontslagmanager in het ziekenhuis. Die heeft de taak om het verblijf in het ziekenhuis en de periode erna op te volgen en te organiseren. Hij werkt nauw samen met de functie ‘derde’.
  • Een functie ‘multidisciplinair overleg’. Daarop zijn alle betrokken actoren aanwezig. Er gebeurt een analyse van de kritieke punten die tijdens het zorgtraject opdoken. Aan de hand van die punten stellen de betrokken actoren verbeteringspistes voor en werken ze structurele oplossingen uit.

De doelgroep van het project zijn personen die lijden aan:

  • Cardiovasculaire aandoeningen
  • Diabetes type 2
  • Chronisch obstructief longlijden
  • Chronische nierinsufficiëntie

Daarnaast moet de persoon ook een bepaalde kwetsbaarheid hebben, zoals polypathologie, polymedicatie, heropnames en/of psychosociale kwetsbaarheid.

Stand van zaken tijdens de conceptualisatiefase

Momenteel stellen beide projecten een SWOT[1]-analyse op voor de regio van hun project. Bij een SWOT-analyse worden de sterktes, zwaktes, opportuniteiten en bedreigingen in kaart gebracht. Deze SWOT-analyse zal helpen om zicht te krijgen op de toekomstmogelijkheden van de projecten en doelstellingen te bepalen die haalbaar zijn.

Voor deze analyse zijn heel wat gegevens in kaart gebracht. Zo werden het aanbod en de middelen in de regio opgelijst. Daarnaast werd ook een inventaris gemaakt van de noden, verwachtingen en behoeften van patiënten en zorgverleners. Ook de inefficiënties in het huidige zorgaanbod werden verzameld. Het Vlaams Patiëntenplatform leverde een bijdrage door interviews af te nemen bij patiënten die in de regio wonen en tot de doelgroep behoren. Daarnaast stelde het project ook een vragenlijst voor patiënten op om de gegevens uit onze interviews en de gegevens die LUSS[2] verzamelde, aan te vullen.

Ben jij geïnteresseerd in (één van) deze projecten en wil je meer informatie?Contacteer Eline Bruneel via eline.bruneel@vlaamspatientenplatform.be of 016 23 05 26.

Projecten geïntegreerde zorg Limburg

In Limburg lopen er 2 projecten rond geïntegreerde zorg. Het project ‘Herkenrode: de kracht van verbinden’ is het pilootproject. Daarnaast kreeg het project ‘Iedereen inclusief’ uit de regio Genk-As-Opglabeek-Zutendaal groen licht.

Herkenrode: De kracht van verbinden

Het project loopt in de regio Hasselt-Zonhoven-Diepenbeek en De patiënt moet beter geïnformeerd en begeleid worden.richt zich op personen met een zorgforfait chronisch zieken. Later wordt deze doelgroep uitgebreid naar personen met het statuut chronisch zieken én polyfarmacie (= het nemen van meerdere medicatie) of personen met een zorgkost van €300 of meer tijdens het voorbije jaar.

Wat wil het project bereiken?

  • De patiënt beter informeren en begeleiden.
  • De toegankelijkheid van de zorg vergroten (meer flexibiliteit, betere betaalbaarheid,…).
  • De juiste zorg bieden op het juiste moment.
  • Betere continuïteit van de zorg creëren door een geïntegreerde aanpak (betere samenwerking, gegevens delen,…).
  • Sociaal isolement en eenzaamheid bij de doelgroep voorkomen.
  • Mantelzorgers ondersteunen.

Waar is het project nu mee bezig?

Momenteel wordt het locoregionaal actieplan verfijnd. Daarin worden de doelstellingen van het project bepaald en worden acties, projecten en activiteiten geformuleerd om de doelstellingen te behalen.

Welke rol speelt ZOPP Limburg hierin?

De doelstellingen van het project werden teruggekoppeld naar patiëntenvertegenwoordigers tijdens een bijeenkomst bij ZOPP. Aan de vertegenwoordigers werd gevraagd welke acties volgens hen nodig zijn om die doelstellingen te realiseren en welke rol patiëntenverenigingen kunnen spelen.

Half november wordt er opnieuw overlegd met de patiëntenvertegenwoordigers om feedback te krijgen op de voorgestelde acties.

Iedereen inclusief

Het project ‘Iedereen inclusief’ loopt in de regio Genk-As-Opglabeek-Zonhoven. De doelgroep voor dit project zijn mensen met het statuut chronische aandoening. Er is ook aandacht voor mensen in een transmuraal traject en voor mensen van niet-Belgische origine.

Wat wil het project bereiken?

  • Zorgen dat de patiënt de regisseur wordt van zijn eigen zorg.
  • Maatwerk creëren in de zorg.
  • De participatiegraad verhogen.
  • Het welzijn van de patiënten verbeteren.
  • Rekening houden met de sociale context van de patiënt en deze integreren in de zorg.
  • Extra aandacht besteden aan personen van niet-Belgische origine.
  • Een naadloze overgang creëren tussen en binnen de eerste- en tweedelijnszorg.

Waar is het project nu mee bezig?

Op dit moment wordt er gepeild naar de noden en behoeften van de patiënten en de (professionele) zorgverleners via interviews en focussengroepen. Daarnaast worden de aanwezige middelen, zowel materieel als immaterieel, in kaart gebracht. Vervolgens wordt een SWOT-analyse opgesteld voor de regio en de doelgroep. Daarin worden de sterktes, zwaktes, opportuniteiten en bedreigingen in kaart gebracht.

Welke rol speelt ZOPP Limburg hierin?

ZOPP Limburg zocht patiënten om deel te nemen aan de interviews om de noden en behoeften van de patiënt in kaart te brengen. Daarnaast bracht ZOPP verschillende patiëntenvertegenwoordigers samen voor een brainstorm waarin gepeild werd naar de belangrijkste noden en behoeften. Verder werden enkele opvallende bevindingen uit de interviews geverifieerd bij de vertegenwoordigers. 



[1] Strenghts, Weaknesses, Opportunities en Threats

[2] Ligue des Usagers des Services de Santé is de Waalse tegenhanger van het VPP. 

 

Overname van inhoud

Alle artikels uit de nieuwsbrief van het Vlaams Patiëntenplatform mogen overgenomen worden mits bronvermelding, als volgt: © (jaartal) Vlaams Patiëntenplatform. Het Vlaams Patiëntenplatform verdedigt de belangen van de patiënt bij het politiek beleid en de gezondheidsinstellingen. www.vlaamspatientenplatform.be.