Uit: Samenspraak 84 | Inhoudstafel >

Edito

Kwaliteitsverbetering in de huisartsenpraktijk

Gijs Van PottelberghHet European Practice Assessment (EPA) werd enkele jaren geleden ontwikkeld om de huisartsenpraktijk te ondersteunen bij kwaliteitsverbetering. EPA bestaat uit enkele gevalideerde vragenlijsten en kwaliteitsindicatoren. Deelnemende huisartsenpraktijken krijgen bovendien ondersteuning van een coach. Deze coach verzamelt en analyseert gegevens, koppelt de resultaten terug, helpt bij het formuleren van doelstellingen en de vertaling hiervan in concrete acties. Wij spraken met Gijs Van Pottelbergh, een huisarts die betrokken was bij dit kwaliteitsverbeteringsproject in de huisartspraktijk. 

Vlaams Patiëntenplatform (VPP): Hoe kan EPA bijdragen tot kwaliteitsverbetering?

Van Pottelbergh: “Het project start met het in kaart brengen van de huidige stand van zaken van de huisartsenpraktijk. Dat gebeurt door alle praktijkmedewerkers (artsen, onthaalmedewerkers, praktijkassistenten…) en minstens 45 patiënten te bevragen met vragenlijsten. Ook worden een aantal andere elementen bekeken, zoals de temperatuur van de koelkast, de inhoud van de dokterstas en de manier van samenwerken. Het is belangrijk om deze zaken objectief in kaart te brengen. Als zorgverlener kunnen we bepaalde dingen zelf wel inschatten, maar hebben we onvoldoende zicht op alles.

VPP: Wat is de volgende stap?

Van Pottelbergh: “Op basis van deze metingen krijgt de praktijk feedback. Het is dan de bedoeling om samen met de praktijk de resultaten te analyseren, doelstellingen te bepalen en concrete acties te formuleren. Het voordeel is dat je als praktijk zelf veel vrijheid hebt. Het systeem geeft je bijvoorbeeld de mogelijkheid om zelf doelstellingen te bepalen.”

VPP: Welke andere voordelen heeft dit systeem?

Van Pottelbergh: “Als huisartsenpraktijk krijg je ondersteuning van een coach. Deze coach helpt bij de evaluaties, geeft raad en probeert kwaliteitsverbetering te bevorderen. Daarbij is het belangrijk om een evenwicht te zoeken tussen het wenselijke en het haalbare. Huisartsen ervaren dikwijls een grote belasting door de werkdruk, de verwachtingen van patiënten en de toenemende complexiteit van de zorg. 

“Een ander voordeel is dat het systeem werkt op basis van eenzelfde methodiek: dezelfde metingen, coaching, stappen…. De inhoud verschilt naargelang de praktijk. Dat is ook nodig omdat er grote verschillen zijn tussen praktijken, bijvoorbeeld stad versus platteland, solo versus multidisciplinair of een oudere populatie in een kustgemeente versus een multiculturele populatie in een grootstad.”

“Het systeem leert bovendien om niet enkel met de ervaren problemen aan de slag te gaan, maar ook op langere termijn te denken. Zo wordt gestimuleerd om populatiegericht te denken rond onder andere preventie en vaccinatie.”

VPP: Wordt een bepaald label toegekend aan deelnemende praktijken?

Van Pottelbergh: “Er werden drie labels toegekend. Praktijken die deelnamen en een actieplan opstelden, kregen een bronzen label. Praktijken die ook op langere termijn dachten en acties naar de algemene populatie ondernamen, kregen een zilveren label. Het gouden label werd toegekend aan praktijken die heel systematisch kwaliteitsverbetering verweven hebben in hun werking, bijvoorbeeld door jaarlijks een overleg te plannen om verzamelde gegevens te bespreken voor het formuleren van nieuwe doelstellingen en acties. 

VPP: Worden de resultaten van deelnemende praktijken openbaar gemaakt?

Van Pottelbergh: Op het einde van het project ontvingen de ongeveer 50 deelnemende praktijken een label tijdens een studiedag. Wanneer het project op grotere schaal zou gebeuren, zouden de labels op een website of de wachtzaal van de praktijk kunnen prijken. Om de resultaten transparant te communiceren, moet ook rekening gehouden worden met de grote variatie tussen praktijken.

VPP: Wat is de rol van de patiënt?

Van Pottelbergh: Momenteel worden patiënten enkel bevraagd over hun ervaringen. In andere projecten hebben we geleerd dat patiënten ook op andere manieren betrokken kunnen worden. Er zijn verschillende opties afhankelijk van de vraag die zich stelt. Daarbij is het belangrijk om zoveel mogelijk patiënten te bereiken, ook de zwakkere en minder mondige patiënten door bijvoorbeeld aan huis langs te gaan. Dé patiënt bestaat immers niet.

VPP: Hoe zie je de toekomst?

Van Pottelbergh: De bedoeling van dit systeem is om continu aan kwaliteitsverbetering te werken. Door een gebrek aan financiering zijn de meeste projecten helaas gestopt. Om kwaliteitsverbetering te stimuleren in de huisartsenpraktijk moet er voldoende financiering zijn voor de coaches, maar ook als compensatie voor de huisartsen. Dit kan bijvoorbeeld als forfaitaire toelage voor praktijken die deelnemen aan kwaliteitsverbeteringsprojecten. Op langere termijn zouden alle praktijken verplicht moeten kunnen aantonen dat ze aan kwaliteitsverbetering werken, zodat ze een bepaald minimumniveau van kwaliteit kunnen garanderen. 

 

Overname van inhoud

Alle artikels uit de nieuwsbrief van het Vlaams Patiëntenplatform mogen overgenomen worden mits bronvermelding, als volgt: © (jaartal) Vlaams Patiëntenplatform. Het Vlaams Patiëntenplatform verdedigt de belangen van de patiënt bij het politiek beleid en de gezondheidsinstellingen. www.vlaamspatientenplatform.be.